{"id":3366729,"date":"2025-10-13T12:02:31","date_gmt":"2025-10-13T12:02:31","guid":{"rendered":"https:\/\/womensnetwork.org\/?p=3366729"},"modified":"2025-10-13T12:02:32","modified_gmt":"2025-10-13T12:02:32","slug":"te-mbijetuara-te-dhunes-seksuale-gjate-luftes-po-rindertojne-jeten-permes-mbeshtetjes-psikosociale-dhe-qasjes-ne-kujdes-shendetesor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/womensnetwork.org\/sq\/te-mbijetuara-te-dhunes-seksuale-gjate-luftes-po-rindertojne-jeten-permes-mbeshtetjes-psikosociale-dhe-qasjes-ne-kujdes-shendetesor\/","title":{"rendered":"T\u00eb mbijetuara t\u00eb dhun\u00ebs seksuale gjat\u00eb luft\u00ebs po rind\u00ebrtojn\u00eb jet\u00ebn p\u00ebrmes mb\u00ebshtetjes psikosociale dhe qasjes n\u00eb kujdes sh\u00ebndet\u00ebsor"},"content":{"rendered":"\n<p>N\u00eb Kosov\u00eb, shum\u00eb gra q\u00eb kan\u00eb p\u00ebrjetuar dhun\u00eb seksuale gjat\u00eb luft\u00ebs vazhdojn\u00eb t\u00eb p\u00ebrballen me pasoja t\u00eb thella psikologjike dhe shoq\u00ebrore. Situata e tyre u p\u00ebrkeq\u00ebsua edhe m\u00eb shum\u00eb gjat\u00eb pandemis\u00eb COVID-19, kur vonesat n\u00eb procesin e njohjes ligjore dhe verifikimit t\u00eb statusit si viktima lufte u shoq\u00ebruan me rikthimin e kujtimeve traumatike p\u00ebr shkak t\u00eb izolimit t\u00eb zgjatur.<\/p>\n\n\n\n<p>N\u00eb k\u00ebt\u00eb moment kritik, Qendra p\u00ebr Promovimin e t\u00eb Drejtave t\u00eb Grave (QPDG) n\u00eb Drenas nd\u00ebrhyri p\u00ebr t\u00eb ofruar mb\u00ebshtetjen e nevojshme. P\u00ebrmes k\u00ebsaj nisme, 30 gra t\u00eb mbijetuara t\u00eb dhun\u00ebs seksuale gjat\u00eb luft\u00ebs mor\u00ebn pjes\u00eb n\u00eb sesione grupore psikosociale, pun\u00ebtori mbi edukimin sh\u00ebndet\u00ebsor dhe aktivitete t\u00eb cilat synonin nxitjen e nd\u00ebrveprimit shoq\u00ebror dhe p\u00ebrmir\u00ebsimin e mir\u00ebqenies psikologjike.<\/p>\n\n\n\n<p>Gjat\u00eb tre muajve, tri grupe me nga dhjet\u00eb gra secila mor\u00ebn pjes\u00eb n\u00eb terapi psikosociale q\u00eb u mund\u00ebsuan t\u00eb ndajn\u00eb p\u00ebrvojat e tyre, t\u00eb dalin nga izolimi dhe t\u00eb rifitojn\u00eb gradualisht vet\u00ebbesimin. Aktivitetet relaksuese dhe arg\u00ebtuese \u2013 si meditimi, diskutimet dhe momentet e t\u00eb qeshurave \u2013 ndihmuan n\u00eb uljen e stresit t\u00eb p\u00ebrditsh\u00ebm dhe krijuan hap\u00ebsira t\u00eb vogla leht\u00ebsimi nga barra e traum\u00ebs.<\/p>\n\n\n\n<p>Gjithashtu, u mbajt\u00ebn ligj\u00ebrata mbi t\u00eb drejt\u00ebn e grave p\u00ebr kujdes sh\u00ebndet\u00ebsor cil\u00ebsor. K\u00ebto sesione trajtuan tema si zbulimi dhe trajtimi i hersh\u00ebm i kancerit t\u00eb gjirit, sh\u00ebndeti riprodhues dhe seksual, si dhe infeksionet seksualisht t\u00eb transmetueshme. Ligj\u00ebruesit\/et dhe pjes\u00ebmarr\u00ebset diskutuan edhe p\u00ebr r\u00ebnd\u00ebsin\u00eb e edukimit seksual n\u00eb shkolla dhe nevoj\u00ebn p\u00ebr ta p\u00ebrcjell\u00eb k\u00ebt\u00eb njohuri tek gjeneratat e reja. Sesioni i fundit u fokusua n\u00eb t\u00eb drejtat e qytetar\u00ebve n\u00eb rastet e shkeljeve n\u00eb sh\u00ebndet\u00ebsi, duke ofruar udh\u00ebzime praktike p\u00ebr m\u00ebnyr\u00ebn e shfryt\u00ebzimit t\u00eb burimeve ekzistuese n\u00eb raste t\u00eb tilla.<\/p>\n\n\n\n<p>Pas k\u00ebtyre sesioneve, grave pjes\u00ebmarr\u00ebse u jan\u00eb ofruar mamografi dhe analiza p\u00ebr diabet falas. Shumica i kryen k\u00ebto kontrolla, e p\u00ebr disa prej tyre kjo ishte hera e par\u00eb. Grat\u00eb q\u00eb rezultuan me nivel t\u00eb lart\u00eb t\u00eb sheqerit n\u00eb gjak mor\u00ebn kujdes shtes\u00eb sh\u00ebndet\u00ebsor dhe k\u00ebshillim p\u00ebr menaxhimin e gjendjes.<\/p>\n\n\n\n<p>Gjat\u00eb gjith\u00eb nism\u00ebs, v\u00ebmendje e ve\u00e7ant\u00eb iu kushtua grave t\u00eb cilave u ishte refuzuar k\u00ebrkesa p\u00ebr njohjen e statusit t\u00eb t\u00eb mbijetuara t\u00eb dhun\u00ebs seksuale gjat\u00eb luft\u00ebs. Sesionet u dhan\u00eb atyre nj\u00eb ndjenj\u00eb t\u00eb rrall\u00eb t\u00eb pranimit dhe p\u00ebrkat\u00ebsis\u00eb, duke u rikujtuar r\u00ebnd\u00ebsin\u00eb dhe vler\u00ebn e p\u00ebrvojave t\u00eb tyre.<\/p>\n\n\n\n<p>Hap pas hapi, k\u00ebto takime nd\u00ebrtuan nj\u00eb komunitet mb\u00ebshtet\u00ebs, ku grat\u00eb jo vet\u00ebm u p\u00ebrball\u00ebn me t\u00eb kaluar\u00ebn, por edhe filluan t\u00eb imagjinojn\u00eb nj\u00eb t\u00eb ardhme ndryshe. N\u00eb fund t\u00eb nism\u00ebs, t\u00eb mbijetuarat e p\u00ebrshkruan veten si m\u00eb t\u00eb lidhura me nj\u00ebra-tjetr\u00ebn, m\u00eb pak t\u00eb izoluara dhe m\u00eb t\u00eb p\u00ebrgatitura p\u00ebr t\u2019u p\u00ebrballur me sfidat e p\u00ebrditshme.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cRehabilitimi, p\u00ebrballja me traum\u00ebn, ndjenja e p\u00ebrkat\u00ebsis\u00eb, siguria dhe fuqizimi, si dhe lufta kund\u00ebr stigmatizimit jan\u00eb sh\u00ebrbimet kryesore q\u00eb ofron organizata jon\u00eb. Z\u00ebri i t\u00eb mbijetuarave nuk do t\u00eb hesht\u00eb kurr\u00eb \u2013 \u00e7do dit\u00eb do t\u00eb b\u00ebhet m\u00eb i fuqish\u00ebm dhe m\u00eb i pranish\u00ebm,\u201d \u2013 thot\u00eb psikologja e QPDG-s\u00eb, Anita Istogu.<\/p>\n\n\n\n<p>QPDG vazhdon t\u00eb ofroj\u00eb sesione individuale q\u00eb kan\u00eb p\u00ebr q\u00ebllim rehabilitimin, p\u00ebrballjen me traum\u00ebn dhe zhvillimin e nj\u00eb stili t\u00eb sh\u00ebndetsh\u00ebm jetese, si dhe sesione grupore q\u00eb ndihmojn\u00eb grat\u00eb t\u00eb m\u00ebsojn\u00eb teknika t\u00eb menaxhimit emocional, p\u00ebrballimit t\u00eb stresit, forcimit t\u00eb ndjenj\u00ebs s\u00eb p\u00ebrkat\u00ebsis\u00eb dhe ndarjes s\u00eb p\u00ebrvojave. Grat\u00eb mblidhen rregullisht n\u00eb Qend\u00ebr, ku mir\u00ebpriten si ato q\u00eb tashm\u00eb e kan\u00eb fituar statusin ligjor, ashtu edhe ato q\u00eb jan\u00eb ende n\u00eb proces aplikimi.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cKjo \u00ebsht\u00eb sht\u00ebpia jon\u00eb e dyt\u00eb. K\u00ebtu ndihemi mir\u00eb dhe t\u00eb sigurta. Sa her\u00eb q\u00eb na th\u00ebrrasin, vijm\u00eb me g\u00ebzim, takohemi me stafin dhe me nj\u00ebra-tjetr\u00ebn, krijojm\u00eb miq\u00ebsi, b\u00ebjm\u00eb punime t\u00eb ndryshme dhe pushojm\u00eb. Ndonj\u00ebher\u00eb vijm\u00eb edhe pa ftes\u00eb, sepse n\u00ebse kalojn\u00eb nj\u00eb apo dy jav\u00eb pa ardhur, na mungon shum\u00eb ky vend,\u201d \u2013 rr\u00ebfen nj\u00eb nga t\u00eb mbijetuarat.<\/p>\n\n\n\n<p>Iniciativa \u201cOfrimi i sh\u00ebrbimeve psikosociale p\u00ebr grat\u00eb t\u00eb cilat kan\u00eb p\u00ebrjetuar dhun\u00eb seksuale gjat\u00eb luft\u00ebs s\u00eb fundit n\u00eb Kosov\u00eb\u201d u realizua me mb\u00ebshtetjen e Fondit t\u00eb Grave t\u00eb Kosov\u00ebs (FGK) t\u00eb Rrjetit t\u00eb Grave t\u00eb Kosov\u00ebs (RrGK), financuar nga Agjencia Austriake p\u00ebr Zhvillim (ADA) dhe bashk\u00ebfinancuar nga Agjencia Suedeze p\u00ebr Bashk\u00ebpunim Nd\u00ebrkomb\u00ebtar p\u00ebr Zhvillim (Sida), n\u00eb vler\u00eb prej 4,007\u20ac, gjat\u00eb periudh\u00ebs tetor\u2013dhjetor 2021. Kjo nism\u00eb kontribuoi drejtp\u00ebrdrejt n\u00eb programin e RrGK-s\u00eb \u201c<a href=\"https:\/\/womensnetwork.org\/sq\/programet\/right-to-health\/\">E Drejta p\u00ebr Sh\u00ebndet<\/a>\u201d.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>N\u00eb Kosov\u00eb, shum\u00eb gra q\u00eb kan\u00eb p\u00ebrjetuar dhun\u00eb seksuale gjat\u00eb luft\u00ebs vazhdojn\u00eb t\u00eb p\u00ebrballen me pasoja t\u00eb thella psikologjike dhe shoq\u00ebrore. Situata e tyre u p\u00ebrkeq\u00ebsua edhe m\u00eb shum\u00eb gjat\u00eb pandemis\u00eb COVID-19, kur vonesat n\u00eb procesin e njohjes ligjore dhe verifikimit t\u00eb statusit si viktima lufte u shoq\u00ebruan me rikthimin e kujtimeve traumatike p\u00ebr shkak [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":3366730,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_FSMCFIC_featured_image_caption":"","_FSMCFIC_featured_image_nocaption":"","_FSMCFIC_featured_image_hide":"","footnotes":""},"categories":[58],"tags":[],"class_list":["post-3366729","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-lajme"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/womensnetwork.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3366729","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/womensnetwork.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/womensnetwork.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/womensnetwork.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/womensnetwork.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3366729"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/womensnetwork.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3366729\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3366733,"href":"https:\/\/womensnetwork.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3366729\/revisions\/3366733"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/womensnetwork.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3366730"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/womensnetwork.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3366729"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/womensnetwork.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3366729"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/womensnetwork.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3366729"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}