Rrjeti Mbik\u00ebqyr\u00ebs i Buxhetimit Gjinor (RrMBGj), s\u00eb bashku me Lobin Europian t\u00eb Grave (LEG) dhe Rrjetin Europian t\u00eb Buxhetimit Gjinor (RrEBGj), organizuan webinarin \u201cSiguria p\u00ebr k\u00eb?\u201d, p\u00ebr t\u00eb reflektuar mbi prioritetet n\u00eb ndryshim t\u00eb BE-s\u00eb n\u00eb Korniz\u00ebn e saj t\u00eb re Financiare Shum\u00ebvje\u00e7are (MFF). I moderuar nga Nicole Farnsworth, Z\u00ebvend\u00ebsdrejtore dhe Udh\u00ebheq\u00ebse e Hulumtimeve n\u00eb Rrjetin e Grave t\u00eb Kosov\u00ebs, ky takim mblodhi akademike feministe, eksperte politike dhe aktor\u00eb t\u00eb shoq\u00ebris\u00eb civile p\u00ebr t\u00eb eksploruar n\u00ebse barazia gjinore dhe buxhetimi i p\u00ebrgjegjsh\u00ebm gjinor mund t\u00eb integrohen n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb kuptimplote n\u00eb rritjen e shpenzimeve p\u00ebr mbrojtje dhe siguri t\u00eb BE-s\u00eb.<\/p>\n\n\n\n
Fol\u00ebset ngrit\u00ebn shqet\u00ebsime serioze se MFF-ja e propozuar mungojn\u00eb objektiva t\u00eb barazis\u00eb gjinore n\u00eb shumic\u00ebn e programeve. Si\u00e7 theksoi Elisabeth Klatzer (RrEBGj): \u201cMFF-ja e re fut fleksibilitet dhe monitorimin e performanc\u00ebs, por mungojn\u00eb objektiva t\u00eb qarta p\u00ebr barazin\u00eb gjinore duke e l\u00ebn\u00eb barazin\u00eb gjinore n\u00eb rrezik t\u00eb lart\u00eb t\u00eb anashkalimit n\u00eb financim.\u201d Po ashtu, Anna Elom\u00e4ki (Universiteti i Tamperes) theksoi se \u201cShpenzimet e dedikuara p\u00ebr mbrojtje dhe siguri pritet t\u00eb rriten n\u00eb rreth 235 miliard\u00eb euro, pes\u00ebfish i niveleve aktuale, nd\u00ebrsa po tkurren fondet p\u00ebr njer\u00ebzit dhe objektivat sociale.\u201d<\/p>\n\n\n\n
Diskutimi nxori n\u00eb pah shqet\u00ebsimin e p\u00ebrhapur se prioritetet e financimit t\u00eb BE-s\u00eb po p\u00ebrforcojn\u00eb sektor\u00ebt tradicional\u00eb t\u00eb dominuar nga meshkujt, duke l\u00ebn\u00eb pas dore sigurin\u00eb sociale dhe njer\u00ebzore. Aurelie Buytaert (Zyra Nd\u00ebrlidh\u00ebse Evropiane p\u00ebr Nd\u00ebrtimin e Paqes) paralajm\u00ebroi se \u201cN\u00ebse BE-ja e thellon rolin e saj n\u00eb mbrojtje, duhet gjithashtu t\u00eb forcoj\u00eb qeverisjen duke e p\u00ebrafruar shpenzimin me kriteret e eksportit t\u00eb arm\u00ebve dhe strategjit\u00eb gjinore, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb t\u00eb mos minohet nd\u00ebrtimi i paqes dhe asistenc\u00ebn zyrtare p\u00ebr zhvillim\u201d Hanna L. M\u00fchlenhoff (Universiteti i Amsterdamit) shtoi se \u201cN\u00eb nj\u00eb klim\u00eb t\u00eb gatishm\u00ebris\u00eb p\u00ebr luft\u00eb, integrimi teknik gjinor rrezikon t\u00eb b\u00ebhet nj\u00eb justifikim formal; eministet duhet t\u00eb sfidojn\u00eb axhend\u00ebn m\u00eb t\u00eb gjer\u00eb t\u00eb vet\u00eb militarizimit.\u201d<\/p>\n\n\n\n
Nga perspektiva institucionale, Sari Kouvo (Universiteti i Gothenburg-ut) theksoi se \u201cIntegrimi i barazis\u00eb gjinore dhe t\u00eb drejtave t\u00eb njeriut n\u00eb politik\u00ebn e siguris\u00eb s\u00eb BE-s\u00eb k\u00ebrkon pika strategjike, gjuh\u00eb t\u00eb qart\u00eb, objektiva dhe tregues q\u00eb mund t\u00eb kthehen n\u00eb veprime konkrete.\u201d Nd\u00ebrkoh\u00eb, Anastasia Mondeser (Gender Associations) rikujtoi se \u201cMbrojtja nuk \u00ebsht\u00eb nj\u00eb hap\u00ebsir\u00eb neutrale gjinore; buxhetimi gjinor mund t\u00eb aplikohet p\u00ebrmes anekseve, objektivave dhe mekanizmave t\u00eb mbik\u00ebqyrjes n\u00ebse institucionet angazhohen p\u00ebr llogaridh\u00ebnie.\u201d<\/p>\n\n\n\n
Duke iu referuar financimit t\u00eb jasht\u00ebm, Laura Guthrie (CONCORD) paralajm\u00ebroi se \u201cPa objektiva t\u00eb detyrueshme si treguesi gjinor 85% n\u00eb veprimin e jasht\u00ebm, barazia gjinore b\u00ebhet opsionale dhe leht\u00ebsisht z\u00ebvend\u00ebsohet nga interesat afatshkurtra.\u201d Nela Porobi\u0107 Isakovi\u0107 (Lidhja Nd\u00ebrkomb\u00ebtare e Grave p\u00ebr Paqe dhe Liri) argumentoi se \u201cZhvendosja e fondeve drejt militarizimit dob\u00ebson infrastruktur\u00ebn sociale dhe kujdesin; p\u00ebrpar\u00ebsia jon\u00eb duhet t\u00eb jet\u00eb siguria njer\u00ebzore, jo armatosja e nj\u00eb sistemi q\u00eb tregton me vdekjen.\u201d Duke p\u00ebrmbyllur diskutimin, Mary Collins (EWL) theksoi se \u201cSiguria duhet t\u00eb n\u00ebnkuptoj\u00eb liri nga dhuna, pjes\u00ebmarrje t\u00eb barabart\u00eb dhe besim n\u00eb institucionet publike, buxhetet duhet t\u00eb pasqyrojn\u00eb k\u00ebto vlera, dhe grat\u00eb duhet t\u00eb jen\u00eb n\u00eb tryez\u00ebn e vendimmarrjes.\u201d<\/p>\n\n\n\n
N\u00eb mbyllje t\u00eb webinar-it, Nicole Farnsworth theksoi r\u00ebnd\u00ebsin\u00eb e nd\u00ebrtimit t\u00eb nj\u00eb koalicioni t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt feminist p\u00ebr t\u00eb avokuar n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb kolektive p\u00ebr paqe, barazi dhe llogaridh\u00ebnie n\u00eb t\u00eb gjitha proceset buxhetore t\u00eb BE-s\u00eb.<\/p>\n\n\n\n
Gjat\u00eb webinarit, RrEBG dhe RrMBGj njoftuan p\u00ebr nj\u00eb dokument t\u00eb ri politikash me titull \u201cVendosja e Barazis\u00eb Gjinore dhe t\u00eb Drejtave t\u00eb Grave n\u00eb Thelb t\u00eb Buxhetit t\u00eb radh\u00ebs t\u00eb BE-s\u00eb (MFF 2028\u20132034)\u201d, q\u00eb mund t\u00eb p\u00ebrdoret nga nj\u00eb koalicion i larmish\u00ebm dhe shum\u00ebdimensional p\u00ebr t\u00eb avokuar s\u00eb bashku p\u00ebr nj\u00eb MFF m\u00eb t\u00eb ndjeshme ndaj gjinis\u00eb. Mund ta lexoni dokumentin e politikave k\u00ebtu<\/a>.<\/p>\n\n\n\n Ky webinar u mb\u00ebshtet nga Agjencia Austriake p\u00ebr Zhvillim dhe Suedia p\u00ebrmes RrMBGj.<\/p>\n\n\n\n